تبلیغات
آموزش زبان عربی - سیره ی پیامبر اکرم (ص) رفتار با کودک

سیره ی پیامبر اکرم (ص) رفتار با کودک

 

نوشته شده توسط:معصومه شجری

مقدمه

 

کودک چون در آینده اجتماع نقش (اعم از مثبت یا منفی) خواهد داشت، پس باید او را فردی راستگو؛ متعهد؛ وظیفه شناس و ... پرورش داد؛ زیرا، از چنین هنگامی رستگاری طفل یا به زانو در آمدنش در میدان زندگی پی ریزی می شود و از آنجایی که از دیدگاه، اخلاق زیر بنای فعالیتهای آدمی است، لذا تمامی ادیان توحیدی برای اخلاق نقش بسیار مهم و تعیین کننده ای قائل شده اند. تا جایی که خداوند متعال در سوره قلم آیه 4 خطاب به  پیامبرش  فرمود:«اِنَّکَ لَعَلی خُلُقُ عظیم» (همانا تو بر خلق و خوی بزرگوارانه ای)

همچنین خداوند متعال در سوره آل عمران آیه 159 خطاب به  پیامبرش  فرمود:«فبما رحمة من الله لنت لهم و لو کنت فظا غلیظ القلب لا نفضّوا من حولک فاعف عنهم و استغفر لهم و شاور هم فی الامر.» (به موجب لطف و رحمت الهی، تو بر ایشان نرم دل شدی که اگر تندخوی و سخت دل بودی از پیرامونت پراکنده می گشتند، پس از آنان در گذر و بر ایشان آمرزش بخواه و در کارها با آنان مشورت کن.)

و خود پیامبر اکرم (ص) فرمود:«انی بعت لأتمم مکارم اخلاق»( بدرستی که من برانگیخته شدم، تا کرامتهای اخلاقی را کامل نمایم.)1

 

اخلاق اسلامی علاج بیماریهای روحی بشر است، کودک در این سنین آماده پذیرش مسائل اخلاقی است؛ زیرا، کودک خود جهان را از دیدگاه زیبایی، صفا، و پاکی می بیند و مطالب اخلاقی را چون با فطرت پاک و دست نخورده اش سازگار است، به آسانی می پذیرد.

 

رشد راستگویی در کودک از راه وفای به قول و وعده خود:

 

در حدیث شریفی از پیامبر بزگوار اسلام نقل شده است:«دوست بدارید کودکان را و بر آنهارحم آورید؛ زمانی که وعده ای به آنان دادید به آن وفا کنید. آنها جز شما روزی دهنده ای برای خود نمی بینند.»2

علتش روشن است؛ وقتی خود به وعده ای که می دهید عمل کنیم کودک را متعهد پرورش می دهیم و از او انسانی راستگو و دور از خیانت و دورویی می سازیم.

پیامبر اکرم (ص) فرمود:«کودکان خود را دوست بدارید ونسبت به آنها مهر بورزید و به وعده ای که به آنها داده اید وفا نمائید، خداوند بر هیچ چیزی خشم نمی گیرد آنچنان که به خاطر زنان و کودکان خشم می گیرد.»3

 

نام نیکو:

کودکانی که به خاطر اسم نامناسب یا نام خانوادگی بد، مورد استهزاء و تمسخر سایر اطفال قرار می گیرند روحیه خود را از دست می دهند و همواره افسرده و ملولند،و ازبازیهای  دسته جمعی با کودکان هراس دارند و از معاشرت می ترسند، دچار عقده و حقارت می گردند، و در سر صف و کلاسها طوری می ایستند و می نشینند که مورد جلب توجه مدیر یا ناظم یا معلم قرار نگیرند، که مبادا نام آنها را در جمع صدا بزند، از این رو پیامبر اکرم (ص) می فرماید:«از حقوق فرزندان برعهده والدین این است که نام خوبی برای او تعیین کنند و به نیکی ادبش نمایند.»

پشوایان اسلام از شنیدن کنیه های بد ناراحت می شدند و به آنها تذکر می دادند رسول اکرم (ص) برای اینکه افراد از حقارت و عقده ناشی از نامهای بد رهایی پیدا کنند، آنها را تغییر می داد. از حضرت صادق (ع) نقل شده است که رسول اکرم (ص) نامهای زشت و زننده اشخاص و بلاد را تغییر می داد.4

عمر دختری داشت که نام او «عاصیه» (گناهکار) بود؛ رسول اکرم (ص) آن را به «جمیله» (زیبا) تغییر داد.

اولیای اسلام برای اینکه پیروان آنها نام نیکو برای فرزندان خود انتخاب نمایند و هم اینکه نام اولیای گرامی به فراموشی سپرده نشود، به پیروان خود توصیه کرده اند که فرزندان خود را به اسامی پشوایان الهی نام گذاری کنند. پیامبر اکرم (ص) می فرماید:«کسی که چهار فرزند بیاورد و یکی از آنها را به اسم من نامگذاری نکند به من جفا کرده است.»5

خداوند متعال در سورهحجرات آیه 11 می فرماید:«و لا تنابزو بالالقاب» (شما مردم با ایمان ، مواظب باشید که به اسامی بد، و لقبهای زشت همدیگر را نخوانید.)

احترام به کودک  اثر مثبت و سازنده ای درآینده اش خواهد داشت.

اگر ما به کودکان خود احترام بگذاریم آنان نیز به ما و دیگران احترام خواهند گذاشت. ولی اگر به آنها احترام نگذاریم، همواره تحقیرشان کنیم نتیجه ی عمل ما ایجاد حس حقارت و حس خود کم بینی و کشتن استعدادهای خدا دادی می باشد.

پیامبر اکرم (ص) می فرماید:«از ما نیست کسی که به کودکان خردسال رحم نکرده و احترام بزرگترها را نگه ندارد»6

در حدیث شریفی از پیامبر بزگوار اسلام نقل شده است:«به فرزندان خود احترام کنید و با آداب و روشهای پسندیده با آنها معاشرت نمائید.»

و نیز فرموده است:«وقتی نام فرزندانتان را می برید، او را گرامی می دارید و جای نشستن را برای او توسعه دهید، و نسبت به او رو ترش نکنید.»

احترام یکی از بزرگترین عوامل جلب محبت و اطاعت است، و توهین به شخصیت مردم یکی از مهم ترین وسائل  بر انگیختن دشمنی و مخالفت است.

رعایت عدالت بین کودکان

عدم رعایت عدالت میان کودکان نقش منفی و تخریبی بر روحیه کودک به جای می گذارد؛ زیرا، اگر در میان بچه های خانواده، والدین یکی را بیشتر از دیگران نوازش کنند، این عمل خشم و کینه برادران و خواهران نش را برخواهد انگیخت، و باعث تفرقه و اختلاف بین کودکان، بدبینی بچه های دیگر خانواده به پدر و مادر خواهد شد.

در روایات شریف اسلامی به رعایت از جانب والدین در خانواده، حتّی در بوسیدن و نوازش کردن بسیار تاکید شده است. نقل کرده اند هنگامی که رسول خدا، مردی را دید که دو کودک را بر زانوان خویش نشانده و فقط یکی را می بوسید فرمود:« چرا تساوی را بین این دو کودک رعایت نکردی؟»7

و در حدیث دیگری پیامبر(ص) فرمود:«بین فرزندان خویش عدالت را رعایت کنید، هم چنان که دوست دارید عدالت در حق شما نیز اجرا گردد.» 8

و در حدیث دیگری پیامبر(ص) فرمود:«هر مؤدّب و مربی که متعهد تربیت سه کودک از این امت(ملت اسلام) شود، اگر آنها را بطور مساوی و برابر تعلیم نکند، یعنی فقیر آنها با غنی و غنی آنها را با فقیر، در ردیف هم نبیند در روز قیامت با خائنان محشور خواهد شد.»9

نمونه ی از مهربانی پیامبر

رحم و مهربانی و ترحم امری است که همیشه در اسلام مطرح است. شاید این داستان را شنیده اید که مردی از اشراف جاهلیت خدمت رسول اکرم (ص) آمد و دید که ایشان یکی از فرزندانشان را روی زانو خود نشانده اند و او را می بوسند و می بویند و به او محبت می کنند. رو کرد به پیامبر(ص) و گفت: من ده بچه دارم و هنوز در عمرم هیچ کدامشان را یک بار هم نبوسیده ام، رسول اکرم (ص) ناراحت شد و فرمود:«کسی که ترحم نکند، به او ترحم نخواهد شد.»10

محبت نیاز اساسی و طبیعی انسان بالاخص کودکان است. یکی از دلایلی که آدمی را از تنهایی گریزان و در جمع سرخوش می سازد، این است که در تنهایی محبت جایی ندارد و تمایلات آدمی در آن برآورده و ارضا نمی شود.

در تعالیم اسلامی برای رشد شخصیت انسان مربیان را امر به محبت و مهربانی نسبت به کودکان می نمایند.

از امام صادق(ع) روایت شده است که مردی از انصار، از رسول اکرم (ص) سوال کرد: به چه کسی احسان نمایم؟

 

رسول اکرم (ص) فرمود:«به پدر و مادر خود» عرض کرد:آن دو در گذشته اند، فرمود:« به فرزند احسان نما» و همچنین فرمود:« خداوند به انسان به خاطر شدت محبتش به فرزند، ترحم می نماید.»11 یکی از مظاهر این نیاز روحی، علاقه شدید کودکان به بوسیدن و در آغوش گرفتن آنهاست.

 

رسول اکرم (ص) فرمود:«فرزندان خود را زیاد ببوسید. زیرا هر بوسه، برای شما مقام و مرتبتی در بهشت، فراهم می شود که فاصله میان هر مقام، پانصد سال است.»12

مردی حضور پیغمبر اسلام رسید، عرض کرد: من هرگز در کودکی را نبوسیدم، رسول اکرم (ص) فرمود:«این شخص مردی است که از نظر ما اهل آتش و عذاب جهنم است.13»و همچنین فرمود:« اگر کسی فرزند خود را ببوسد، خداوند حسنه ای را برای او می نویسد،و اگر او را خوشحال نماید خداوند او را در روز قیامت مسرور می سازد، و اگر قرآن را بدو تعلیم دهد در روز رستاخیز، حله ای از نور بدو می پوشاند که از پرتو آن، گونه های اهل بهشت می درخشد.»14

سلام دادن به کودکان

یکی از طرق احترام به شخصیت مردم سلام گفتن است. اگر کودک به بزرگ ترها سلام کرد، لازم است به گرمی پاسخ داده شود، تا با این عمل شخصیت او مورد اعتنا و احترام قرارگیرد. پیشوای گرامی اسلام در راه تکریم اطفال از حد جواب سلام کودک، قدم را فراتر گذارده و با مقام  شامخی که در جامعه داشت به کودکان سلام می کرد، و بدین وسیله به شخصیت آنها احترام می نمود.

«انس بن مالک می گوید:رسول اکرم با چند کودک خرد سال برخورد نمود، با آنها سلام کرد و طعامشان داد.»15

از صفات پسندیده پیغمبر اسلام این بود که به تمام مردم اعم از خردسالان و بزگسالان سلام می کرد.

امام صادق(ع) از رسول اکرم(ص) نقل کرده است که می فرمود:« پنج چیز است که تا لحظه مرگ آنها را ترک نمی کنم، یکی سلام گفتن به کودکان است. در انجام این اعمال مراقبت دارم تا بعد از من  بصورت سنتی بین مسلمین بماند و معمول شود.»

سلام به کودک دو اثر روانی دارد: برای سلام کننده باعث تقویت خوی پسندیده تواضع و فروتنی است، و برای کودک وسیله احیا شخصیت و ایجاد استقلال است.

ادب کودک

ادب کودک که در زندگی اش نقش مهمی را بازی می کند؛زیرا، باعث می شود که در برابر دیگران گستاخ نباشد، لذا، اسلام با در نظر گرفتن جسم ضعیف و روحیه ظریف و حساس تنبیه متناسب با او را معین کرده است.

رسول اکرم (ص) در مورد منع زدن های بی رحمانه فرمود:« خدا رحمت کند کسی را که  فرزندش را بر کار نیک یاری دهد.» پرسیدم: چگونه پدر بر کا نیک یاری اش بخشد؟ پیامبر(ص) در جواب فرمود:« در کارهایی که در حد توانایی کودک است از وی پذیرفته و از کارهای دشوار چشم پوشید، وظایف سنگین را بر او تحمیل نکند.»

برای جلوگیری از انجام کار زشت کودک گاه باید قاطعانه عمل کرد و گاه باید تنبیه کرد ولی نه به آن اندازه که موجب کبود شدن چهره یا بدن او بشود. امام رضا(ع) فرمود:« مزن او را، از جدایی بگیر، و بی اعتنایی کن، اما این بی اعتنایی را طولانی مکن.»16

 

همبازی شدن با کودک

یکی دیگر از طرق پرورش شخصیت در کودکان، شرکت بزرگسالان در بازی آنهاست که رسول اکرم«ص» فرمود:« آن کس که کودکی نزد اوست باید در پرورش وی، رفتاری مناسب با حال کودک را در پیش گیرد.»17

بازی اولیاء و مربیان با کودک ، مایه مسرّت و شادمانی اوست و در اسلام شاد کردن کودک عبادت شمرده شده است. پیامبر اکرم(ص) فرمود:« کسی که دختر خود را شادمان کند همچون کسی است که بنده ای را از فرزندان اسمعیل ذبیح آزاد کرده باشد، و آنکس که پسر خود را مسرور و دیده  او را روشن سازد، مانند کسی است که دیده اش از خوف خداوند گریسته باشد.»18

نمونه ای از سیره پیامبر اکرم اکتفا می کنیم: روزی رسول گرامی اسلام جهت اقامه نماز عصر عازم مسجد شدند. در سر راه مسجد، کودکان مهاجرین و انصار مشغول بازی بودند. آنان با مشاهده پیامبر(ص) دست از بازی کشیدند و دوان دوان به سویش رو آوردند. هر یک از کودکان از سرو کول آن حضرت بالا می رفتند و در همان حال می گفتند: «کن جملی» (شتر من باش) کودکان می دانستند که نواده های رسول خدا(ص)،حسن و حسین(ع) نیز همیشه این بازی را با آن حضرت دارند.»

 رسول اکرم (ص) در کمال خوشرویی و تواضع به خواسته آنها تن داده بود و با مهر و محبت و رأفت پدرانه، خواهش آنها را برآورده می کرد.

از طرفی یاران پیغمبر(ص) در مسجد انتظار می کشیدند تا نماز عصر را به امامت ایشان برگزار کنند بلال حبشی یار با وفای رسول خدا(ص) به خاطر تأخیر ایشان رو به خانه  پیغمبر(ص) آورد. همین که در سر راه، پیغمبر(ص) را به این وضع با کودکان مشاهده کرد خواست تا از این کار ممانعت به عمل آورد و رسول گرامی را از دست کودکان برهاند، اما پیغمبر(ص) او را از این کار باز داشت و در همان حال فرمود:« برای من تنگ شدن وقت نماز از دلتنگی اطفال یارانم، خوشایندتر است.»

رسول اکرم (ص) از بلال خواستند که به خانه ایشان برود و چیزی بیاورد که بوسیله آن بچه ها را راضی کند. تا از وجود آن حضرت دست بردارند. بلال پس از بلال جستجوی زیاد در خانه رسول اکرم(ص) تعداد هشت عدد گردو پیدا کرد و به خدمت رسول اکرم(ص) آورد. پیامبر(ص) در حالیکه لبخند، حالت نورانی خاصی به چهره مبارک شان بخشیده بود، خطاب به کودکان فرمود:«آیا شتربان را به این گردوها می فروشید؟» کودکان هلهله شادی براه انداختند و گردوها را گرفته، دست از رسول گرامی (ص) برداشتند.»19

پیشوای گرامی اسلام در حضور مردم با بچه ها چنین رفتار می کند تا علاوه بر انجام وظیفه، مردم را متوجه اهمیت شاد کردن فرزندان و بازی با آنان نماید.

کارهای اطفال در موقع بازی و همچنین سخنانی که می گویند حاکی از طرز فکر و روحیه ، و نشان دهنده درجه و شخصیت آنان است. بزرگسالان می توانند در ضمن بازی با کودکان به درجه هوش و مراتب لیاقت معنوی آنها پی ببرند.

بازی یکی از چیزهایی است که شکل پذیری شخصیت کودک نقش مؤثری دارد.که از پیامبر اکرم(ص) نقل شده است: « فرزندان خویش را شنا، تیر اندازی، و اسب سواری بیاموزید.»20

و همچنین از امام صادق(ع) نقل شده است که فرموده:« بگذار پسرت تا هفت سالگی بازی کند.»21

علت این تاکیدها این است که کودک ذاتاً میل به بازی دارد و نمی توان او را از این میل طبیعی محروم کرد،

زیرا بازی دارای فوائد فراوانی است. از جمله باعث رشد فکری کودک، مظهر قدرت نمایی او، وسعت افق فکرش می گردد که موجب شکل گرفتن یک شخصیت مستقل می شود.

 

 

 

منابع و مأخذ:

1-     محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. نگرش برتربیت اسلامی. تهران. چاپ آیارئی. آذر1363. ص32.

2-     محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص 43

3-     محسن شکوهی یکتا، تعلیم و تربیت اسلامی (مبانی روشها) دوره کاردانی تربیت معلم.درس مشترک کلیه رشته ها کد 1000. تهران. شرکت چاپ و نشر ایران 1372.ص119.

4-     محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص137.

5-     محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص137.

6-     محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص 34

7-     محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص 35

8-     محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص 43

9-     محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص121.

10- مرتضی مطهری، انسان کامل. انتشارات صدرا. چاپ سی و ششم. اردیبهشت1385. ص 259.

11- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص119.

12- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص119.

13- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص119.

14- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص129.

15- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص134.

16- محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص40.

17- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص129.

18- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص129.

19- محسن شکوهی یکتا. همان منبع.ص129.

20- محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص38.

21- محمد توفیق المقداد،ترجمه حسین سیدی. همان منبع. ص38.

 



http://url.letschat.info/velofelmaleenhancement974378
پنجشنبه سی و یکم مرداد 1398 06:32 ق.ظ
You got a very fantastic website, Sword lily I noticed it through yahoo.
Blackline Elite Male Formula
شنبه پنجم مرداد 1398 07:54 ق.ظ
It's amazing to pay a quick visit this website and reading the
views of all friends about this article, while I am also zealous of getting knowledge.
http://proctoifi.strikingly.com/
دوشنبه سوم تیر 1398 03:04 ق.ظ

Amazing lots of valuable tips!
cialis generika in deutschland kaufen cialis kaufen wow cialis tadalafil 100mg dose size of cialis cialis with 2 days delivery buy cialis cheap 10 mg when will generic cialis be available 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis generico can i take cialis and ecstasy
http://jaumenin.strikingly.com/
یکشنبه دوم تیر 1398 11:09 ق.ظ

You expressed this terrifically.
cialis coupons cialis herbs cialis coupons viagra vs cialis vs levitra cialis 20mg prix en pharmacie cialis mit grapefruitsaft recommended site cialis kanada cialis 100 mg 30 tablet tadalafil 20mg viagra vs cialis
http://riatingpres.strikingly.com/
شنبه یکم تیر 1398 08:30 ب.ظ

You actually expressed that fantastically!
opinioni cialis generico cialis side effects dangers interactions for cialis buy cheap cialis in uk buy cheap cialis in uk cialis 5 mg para diabeticos dose size of cialis cialis daily dose generic online prescriptions cialis cialis side effects
how to get cheap cialis
شنبه یکم تیر 1398 03:34 ق.ظ

Thanks! I like this!
cialis price in bangalore generic cialis at the pharmacy cialis canadian drugs precios cialis peru cialis prezzo al pubblico cialis online purchase once a day cialis buy cialis online cialis venta a domicilio order a sample of cialis
http://contore.strikingly.com/
جمعه سی و یکم خرداد 1398 11:33 ق.ظ

Regards! A lot of postings!

cialis generique cialis for sale south africa cialis herbs only now cialis for sale in us prices for cialis 50mg cialis official site cialis farmacias guadalajara cialis name brand cheap import cialis cheap cialis
cialis generika
پنجشنبه سی ام خرداد 1398 06:58 ب.ظ

You actually reported that very well.
acquisto online cialis cialis cipla best buy tadalafil 10 mg only now cialis for sale in us cialis 05 cialis 5 mg effetti collateral cialis 5mg billiger cialis 5 mg scheda tecnica order cialis from india effetti del cialis
how to use cialis
چهارشنبه بیست و نهم خرداد 1398 07:55 ق.ظ

With thanks! A lot of posts.

canadian drugs generic cialis warnings for cialis cialis generisches kanada acheter du cialis a geneve click now cialis from canada brand cialis nl tesco price cialis cialis e hiv cialis savings card cialis pills
cialis uk
سه شنبه بیست و هشتم خرداد 1398 09:29 ق.ظ

Regards, I like it!
pastillas cialis y alcoho we use it 50 mg cialis dose cialis italia gratis cialis kaufen acquisto online cialis buy cialis sample pack comprar cialis 10 espa241a cialis super kamagra cialis pills cialis baratos compran uk
Cialis pills
دوشنبه بیست و هفتم خرداد 1398 06:21 ب.ظ

Wow all kinds of good advice!
side effects for cialis canadian cialis cialis para que sirve cialis canadian drugs click here to buy cialis enter site 20 mg cialis cost cialis tadalafil cialis pills tesco price cialis cialis taglich
http://relancount.strikingly.com/
دوشنبه بیست و هفتم خرداد 1398 03:19 ق.ظ

You expressed this fantastically.
enter site 20 mg cialis cost i recommend cialis generico cialis patentablauf in deutschland brand cialis generic generic cialis 20mg uk cialis usa cost buy cialis online cheapest cialis 10mg prix pharmaci cialis reviews cialis et insomni
Buy cialis
یکشنبه بیست و ششم خرداد 1398 01:48 ب.ظ

This is nicely put. .
cialis farmacias guadalajara prices on cialis 10 mg cialis therapie cialis 200 dollar savings card viagra or cialis cialis pills we use it 50 mg cialis dose purchase once a day cialis cialis 30 day trial coupon cialis canada on line
Online cialis
شنبه بیست و پنجم خرداد 1398 11:36 ب.ظ

You made the point.
cialis pills in singapore only now cialis 20 mg 200 cialis coupon rezeptfrei cialis apotheke only best offers 100mg cialis venta cialis en espaa rx cialis para comprar buying cialis on internet venta de cialis canada cialis prices
Cialis 20 mg
شنبه بیست و پنجم خرداد 1398 09:40 ق.ظ

Nicely put. Appreciate it!
cialis baratos compran uk acheter cialis meilleur pri cialis rezeptfrei tadalafil buy online cialis 5mg cialis taglich only now cialis for sale in us generic cialis 20mg tablets i recommend cialis generico cialis 5mg
Buy cialis online
جمعه بیست و چهارم خرداد 1398 05:05 ق.ظ

Beneficial tips. Many thanks.
generic cialis with dapoxetine prescription doctor cialis viagra or cialis american pharmacy cialis cialis per paypa cialis alternative buy cialis online cheapest cialis price in bangalore prezzo di cialis in bulgaria cialis free trial
http://stopjackli.strikingly.com/
پنجشنبه بیست و سوم خرداد 1398 02:56 ب.ظ

Really lots of valuable material.
enter site very cheap cialis where cheapest cialis calis cialis side effects dangers generic cialis tadalafil click now cialis from canada miglior cialis generico only here cialis pills cialis et insomni miglior cialis generico
cialis price walmart
پنجشنبه بیست و سوم خرداد 1398 01:26 ق.ظ

Lovely material, Thanks!
cost of cialis cvs estudios de cialis genricos compare prices cialis uk cialis online deutschland buy cialis sample pack get cheap cialis cialis kaufen we choice cialis uk cialis generico in farmacia female cialis no prescription
cialisvie.com
سه شنبه بیست و یکم خرداد 1398 05:30 ق.ظ

Regards. Loads of knowledge!

does cialis cause gout can i take cialis and ecstasy cialis 20mg preis cf buy name brand cialis on line cialis 100 mg 30 tablet buy cialis online nz dosagem ideal cialis cialis price thailand side effects of cialis cialis online nederland
http://cialisvie.com/
دوشنبه بیستم خرداد 1398 12:13 ق.ظ

You've made your stand pretty well!!
generic cialis 20mg uk can i take cialis and ecstasy cialis 20 mg effectiveness weblink price cialis female cialis no prescription cialis online holland cialis without a doctor's prescription safe dosage for cialis cialis prezzo di mercato venta cialis en espaa
http://midirectorioempresarial.es/engie-socio-estrategico-en-materia-energetica/
یکشنبه یکم اردیبهشت 1398 06:28 ب.ظ
ブランド スーパー コピー 通販_スーパーコピーブランド激安_ブランド コピー 販売_スーパーコピー 代引
http://www.allfresco.ru/molnieotvod
یکشنبه یکم اردیبهشت 1398 06:27 ب.ظ
ブランド スーパーコピー 服 ブランド 激安 トップス ブランド 偽物 オンライン販売
http://www.mindywenderfitness.com/380349598/
یکشنبه یکم اردیبهشت 1398 06:27 ب.ظ
最高品質(N級品)時計新作最新入荷,スーパーコピー時計,ブランド時計コピー,スーパーコピー,ブランドスーパーコピー,ブランド偽物
buy generic cialis
جمعه شانزدهم آذر 1397 03:25 ب.ظ

Useful facts. Cheers!
where cheapest cialis cialis bula cialis cuantos mg hay tadalafil 20mg dosagem ideal cialis cialis daily trusted tabled cialis softabs where to buy cialis in ontario canadian cialis american pharmacy cialis
Cialis generic
پنجشنبه پانزدهم آذر 1397 08:23 ب.ظ

Really tons of terrific facts!
cheap cialis where do you buy cialis cialis baratos compran uk cialis purchasing how to purchase cialis on line look here cialis order on line when will generic cialis be available prescription doctor cialis cialis generika costo in farmacia cialis
buy cialis germany
پنجشنبه پانزدهم آذر 1397 12:50 ق.ظ

Beneficial stuff. With thanks.
cialis prezzo in linea basso cialis reviews generic low dose cialis cialis farmacias guadalajara cialis 5 mg scheda tecnica walgreens price for cialis buy cialis prix cialis once a da cialis daily dose generic prix cialis once a da
Cialis online
چهارشنبه چهاردهم آذر 1397 08:44 ق.ظ

Seriously tons of beneficial material.
cialis pas cher paris cialis australian price cialis efficacit cialis 20 mg cost acquisto online cialis enter site very cheap cialis cialis preise schweiz cialis lilly tadalafi cialis professional yohimbe generic cialis pro
Cialis pills
سه شنبه سیزدهم آذر 1397 09:10 ب.ظ

Wow quite a lot of superb data.
acheter du cialis a geneve cialis pills boards 200 cialis coupon achat cialis en itali low dose cialis blood pressure safe site to buy cialis online generic cialis with dapoxetine buying cialis in colombia cialis daily dose generic buy cialis online nz
buy cialis online cheap
سه شنبه سیزدهم آذر 1397 10:20 ق.ظ

Fine write ups. With thanks!
cialis for daily use canadian cialis tadalafil tablets how much does a cialis cost buy cialis cheap 10 mg tesco price cialis cialis patent expiration cialis in sconto rezeptfrei cialis apotheke opinioni cialis generico
buy cialis pills
دوشنبه دوازدهم آذر 1397 10:34 ب.ظ

Kudos, I value this.
cialis para que sirve cialis 20mg preis cf order cialis from india chinese cialis 50 mg are there generic cialis generic cialis review uk order generic cialis online preis cialis 20mg schweiz free cialis order cialis from india
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30